Nâng cao chất lượng, hiệu quả đội ngũ hòa giải viên ở cơ sở, khẳng định vai trò hòa giải ở cơ sở là phương thức giải quyết mâu thuẫn hiệu quả tại cộng đồng.
Chiều 17/6/2026, Đoàn khảo sát của Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội đã có buổi làm việc, khảo sát về việc thực hiện chính sách, pháp luật về hòa giải ở cơ sở trên địa bàn phường Buôn Ma Thuột.
Quang cảnh hội nghị
Đoàn khảo sát gồm có: đồng chí Đặng Xuân Phương, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội; đồng chí Dương Minh Ánh, Ủy viên là Đại biểu quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội; đồng chí Phạm Nam Tiến, Ủy viên là Đại biểu quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội; đồng chí Bùi Hoài Sơn, Ủy viên là Đại biểu quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội; đồng chí Đỗ Chí Nghĩa, Ủy viên là Đại biểu quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội và đại diện Đoàn ĐBQH tỉnh Đắk Lắk; đại diện Văn phòng đoàn ĐBQH và HĐND tỉnh Đắk Lắk; đồng chí Đỗ Thị Kiều Dung, Phó Vụ trưởng Vụ Văn hóa và Xã hội cùng các đồng chí thành viên Đoàn khảo sát.
Về phía phường Buôn Ma Thuột có đồng chí Nguyễn Hải Hưng, Phó Chủ tịch HĐND phường; đồng chí Nguyễn Hữu Chí - Phó Chủ tịch UBND phường; các đồng chí đại diện Ủy ban MTTQ Việt Nam phường; lãnh đạo Công an phường; các đồng chí chuyên viên phụ trách lĩnh vực Tư pháp thuộc Văn phòng HĐND và UBND phường; cùng các ông, bà là Tổ trưởng, Tổ viên các Tổ hòa giải của 10 buôn, tổ dân phố trên địa bàn phường.
Đồng chí Nguyễn Hữu Chí, Phó Chủ tịch UBND phường Buôn Ma Thuột báo cáo tại hội nghị
Theo báo cáo của Ủy ban nhân dân phường Buôn Ma Thuột về việc thực hiện chính sách, pháp luật về hòa giải ở cơ sở trên địa bàn, hiện nay phường Buôn Ma Thuột có tổng số 403 hòa giải viên tại tổ hòa giải của các buôn, tổ dân phố. Đội ngũ hòa giải viên có nhiều kinh nghiệm thực tiễn, am hiểu phong tục, tập quán địa phương. Tại 05 buôn đồng bào dân tộc thiểu số, đội ngũ người có uy tín trong cộng đồng luôn giữ vai trò quan trọng trong giải quyết các mâu thuẫn phát sinh tại cộng đồng Buôn.
Toàn phường tiếp nhận và thực hiện hòa giải từ năm 2014 đến ngày 31/5/2026 là 315 vụ việc hòa giải. Các nội dung hòa giải chủ yếu tập trung vào mâu thuẫn trong hôn nhân và gia đình; tranh chấp mâu thuẫn liên quan đến vệ sinh môi trường. Tổ hòa giải đã tiến hành hòa giải thành được 176 vụ việc, đạt 55,9%, còn lại số hòa giải không thành tổ đã hướng dẫn công dân gửi đơn đến cơ quan có thẩm quyền để được giải quyết. Đặc biệt đối với các Buôn đồng bào dân tộc thiểu số, hầu hết không phát sinh vụ việc yêu cầu tổ hòa giải, do các bên thường tự hòa giải thông qua người có uy tín trong dòng họ.
Thực tiễn cho thấy, đa số các vụ việc phát sinh được phát hiện và xử lý ngay từ khi bắt đầu có tình trạng mâu thuẫn, từ đó đã kịp thời hòa giải góp phần giữ mối đoàn kết trong cộng đồng dân cư, hạn chế phát sinh khiếu kiện vượt cấp, giảm áp lực cho cơ quan hành chính và cơ quan tư pháp.
Tại buổi làm việc, đồng chí Nguyễn Hữu Chí, Phó Chủ tịch UBND phường Buôn Ma Thuột và, các cơ quan liên quan cùng các tổ hòa giải cũng trao đổi, làm rõ những thuận lợi, khó khăn trong quá trình triển khai Luật Hòa giải ở cơ sở.
Theo đó, với địa bàn phường Buôn Ma Thuột có quy mô dân số đông, địa bàn rộng, thành phần dân cư đa dạng với nhiều dân tộc cùng sinh sống trong khi điều kiện tiếp cận thông tin pháp luật của một bộ phận người dân còn hạn chế, đội ngũ hòa giải viên phần lớn hoạt động kiêm nhiệm và chủ yếu đã trên 50 tuổi nên gặp không ít khó khăn trong việc cập nhật các quy định pháp luật mới; kinh phí hỗ trợ còn hạn chế chưa tương xứng với thời gian, công sức và trách nhiệm của hòa giải viên. Bên cạnh đó, nhiều vụ việc tranh chấp về mâu thuẫn hôn nhân gia đình, môi trường, đất đai ngày càng phức tạp, đòi hỏi hòa giải viên phải có kỹ năng xử lý tình huống, kiến thức pháp luật và sự kiên trì trong quá trình vận động, thuyết phục các bên.
Đồng chí Đặng Xuân Phương, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội phát biểu kết luận tại buổi khảo sát
Phát biểu tại buổi khảo sát, đồng chí Đặng Xuân Phương, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội đã ghi nhận và đánh giá cao những kết quả phường Buôn Ma Thuột đạt được trong công tác hòa giải ở cơ sở trong suốt thời gian qua. Đồng thời đồng chí cũng đề nghị phường tiếp tục quan tâm nâng cao chất lượng, hiệu quả đội ngũ hòa giải viên nhằm đáp ứng trong điều kiện mới; tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật; khẳng định vai trò hòa giải ở cơ sở là phương thức giải quyết mâu thuẫn hiệu quả tại cộng đồng. Kịp thời giải quyết các mâu thuẫn phát sinh ngay từ cơ sở, góp phần giữ gìn đoàn kết trong cộng đồng dân cư, phòng ngừa vi phạm pháp luật, hạn chế phát sinh khiếu kiện và giảm tải cho các cơ quan nhà nước cấp trên.
Ngoài ra, các ý kiến, kiến nghị thực tiễn của phường Buôn Ma Thuột sẽ được Đoàn khảo sát tiếp thu, tổng hợp để phục vụ công tác nghiên cứu, đánh giá việc thực hiện Luật Hòa giải ở cơ sở, làm cơ sở đề xuất hoàn thiện chính sách, pháp luật về hòa giải ở cơ sở, nhằm bảo đảm phát huy hơn nữa vai trò của hòa giải ở cơ sở trong giai đoạn phát triển mới của đất nước nói chung và địa phương nói riêng./.
